Dit bedrijf krijgt energiegebruik én kosten onder controle bij de grote jongens

Companion.energy laat zien hoe slim energiebeheer in de Champions League werkt: grote industriële bedrijven, telecomoperators en laadpaalexploitanten gebruiken hun software om energieverbruik, prijzen en netcapaciteit realtime op elkaar af te stemmen, zodat ze kunnen groeien met dezelfde aansluiting, kosten verlagen en meer hernieuwbare energie gebruiken. In de nieuwe aflevering van Groene Zaken vertelt co‑founder Thomas Vyncke hoe dat er in de praktijk uitziet, welke technologische puzzels daarbij horen en waarom de komende tien jaar beslissend worden voor grote verbruikers.​

Gebrek aan inzicht

Companion.energy is ontstaan vanuit een vrij simpel, maar hardnekkig probleem: grote bedrijven hebben wél energiecontracten, data, installaties, productiehallen, servers en duurzame ambities, maar missen een slim systeem dat alles op energievlak samenbrengt. Inkoop, operations en duurzaamheid werken vaak met eigen spreadsheets en rapportages, terwijl de marktprijzen en netcondities per kwartier veranderen; precies die kloof probeert het platform te dichten.​

Waar een MKB-ondernemer nog letterlijk langs de technische dienst kan lopen om “even” iets aan te passen, spelen de vraagstukken bij grootverbruikers zich af over tientallen locaties, landen en teams. Voor hen draait het niet alleen om een lage kilowattuurprijs, maar minstens zo veel om voorspelbaarheid, risicobeheersing en stabiliteit: kunnen we blijven produceren, ook als de prijzen pieken of het net vol zit?​

Dit zag Thomas en bedacht daarop Companion.energy. Technisch gezien positioneert het bedrijf zich als een combinatie van platform, AI‑engine en planningslaag bovenop het bestaande energiesysteem. De software koppelt operationele data (productieplannen, processen, installaties) aan contractdata en marktprijzen, en rekent continu door wat op elk moment de slimste energiekeuze is.​ In de praktijk komt dat neer op drie dingen: beter vooruitkijken, slimmer plannen en automatisch bijsturen. Met AI‑gestuurde prognoses voorspelt het systeem zowel het energieverbruik als de prijsontwikkelingen, om vervolgens flexibel vermogen (zoals koeling, laadpalen of batterijen) te verschuiven naar momenten met lagere prijzen of meer wind en zon. ​

De uitdagingen: van volatiliteit naar stabiliteit

Voor de doelgroep grote bedrijven stapelen de uitdagingen op energiegebied zich op: netcongestie remt uitbreidingen, hernieuwbare energie maakt de markt volatieler en het aantal betrokken partijen (leveranciers, aggregatoren, netbeheerders) groeit snel. Grote verbruikers hebben meerdere contracten, locaties en aansluitingen, waardoor de impact van een verkeerde beslissing op het verkeerde kwartier direct in de tonnen kan lopen.​

Voorspellen is daarom geen luxe, maar een randvoorwaarde: energieprijzen op groothandelsmarkten bewegen niet één keer per dag, maar continu, en onbalansprijzen kunnen binnen een uur alle kanten opschieten. Door contracten, productieplanning en flexibiliteit te koppelen, helpt het platform bedrijven om niet alleen minder energie te verbruiken, maar vooral minder op dure momenten en met minder risico op onbalanskosten of boetes.​

Van netbewust laden tot batterijen van zendmasten

Een van de meest tastbare voorbeelden komt uit de laadinfrastructuur: voor Equans stuurt Companion.energy duizenden publieke laadpalen aan, waarbij het laadvermogen wordt teruggeschroefd tijdens piekuren om het net te ontlasten, zonder dat automobilisten hun auto ’s ochtends leeg aantreffen. Maar belangrijker nog: hoe zorg je daarbij voor een goede business case voor de laadpaaloperator? Want die stroom moet ingekocht worden, een combinatie van langetermijncontracten helemaal tot aan realtime aanpassingen. ​

Een andere mooie case waar Thomas over vertelt is die van KPN. Hun zendmasten en netwerkapparatuur moeten 24/7 beschikbaar zijn. Voor het geval er stroom uitvalt heeft elke zendmast batterijen om voor continuïteit te zorgen. Maar als die niet gebruikt worden, bieden ze ook potentie om het stroomnet mee te balanceren. Companion.energy helpt hierbij een optimum te vinden tussen enerzijds stabiliteit en continuïteit, en anderzijds inkomsten te genereren door een deel van die batterijcapaciteit in te zetten voor het stroomnet. ​

Moet elk bedrijf flexibel worden en aan de batterij?

Voor industriële fabrieken, waar processen vaak lastig te verschuiven zijn, zit de slimheid niet in alles verplaatsen, maar in het vinden van gerichte flexibiliteit. Denk aan het tijdelijk harder of zachter laten draaien van koeling, het sturen van hulpinstallaties of het laden van batterijen op strategische momenten, terwijl de kernproductie op stabiele energie blijft draaien.​

De vraag of elk bedrijf een batterij nodig heeft, beantwoordt Thomas genuanceerd: een batterij is een krachtige vorm van flexibiliteit, maar niet de enige. Voor sommige sites is de businesscase sterk, bijvoorbeeld waar grote prijsverschillen zijn, veel piekverbruik en congestie of een hoge waarde van leveringszekerheid; op andere locaties levert eerst beter plannen en slim sturen van bestaande assets al veel op.​

Companion.energy helpt klanten om verborgen flexibiliteit te vinden in processen en installaties, en pas daarna te kijken of een batterij of andere hardware‑investering extra waarde toevoegt. Zo wordt flexibiliteit een strategische keuze in plaats van een standaardreflex op netcongestie.​​

Flexibiliteit in het kwadraat

Als Thomas vooruitkijkt, ziet hij drie grote verschuivingen. Ten eerste wordt flexibiliteit net zo normaal als energie-inkoop: bedrijven zullen niet meer alleen op jaarbasis contracteren, maar hun vraag actief positioneren ten opzichte van prijzen en netcondities. Ten tweede groeit de koppeling tussen kosten, CO₂ en betrouwbaarheid: systemen moeten tegelijk rekening houden met wat het kost, hoe groen het is en wat het betekent voor continuïteit.​

Ten derde verwacht hij dat grensvlakken tussen sectoren verder vervagen: auto’s als flexibele buffers, fabrieken als onderdeel van systeemdiensten, en telecom- of datacenters als actieve spelers in netbalancering. In dat landschap wil Companion.energy uitgroeien tot een toonaangevend Europees platform dat de “energie‑companion” wordt voor grote, complexe verbruikers, met verdere uitrol naar landen als Duitsland en het Verenigd Koninkrijk en nieuwe features rond geautomatiseerde hedging, carbon‑optimalisatie en nog fijnmazigere sturing van flexibele assets.